Szkło hartowane a laminowane – czym się różnią i gdzie je stosować

W skrócie

Szkło hartowane jest kilka razy bardziej wytrzymałe od zwykłej szyby i po stłuczeniu rozpada się na drobne, tępe kawałki. Szkło laminowane składa się z co najmniej dwóch tafli sklejonych folią, dlatego po pęknięciu zostaje na miejscu. Wybór zależy od tego, czy ważniejsza jest odporność na uderzenia i temperaturę, czy ochrona przed wypadnięciem tafli.

Czym jest szkło hartowane?

Szkło hartowane to zwykła tafla poddana obróbce cieplnej, która zwiększa jej wytrzymałość mechaniczną i termiczną. Producent rozgrzewa szybę do bardzo wysokiej temperatury, a potem gwałtownie ją schładza strumieniem powietrza. Powierzchnia twardnieje szybciej niż wnętrze, więc w szkle powstają naprężenia, które utrudniają jego pęknięcie.

Taka szyba lepiej znosi uderzenia, zginanie i nagłe zmiany temperatury. Gdy jednak pęknie, rozsypuje się w całości na drobne kawałki o tępych krawędziach. Ryzyko głębokiego skaleczenia jest wtedy znacznie mniejsze niż przy zwykłym szkle float.

Musisz pamiętać o jednym ograniczeniu. Szkła hartowanego nie da się ciąć, wiercić ani szlifować po hartowaniu, bo każda ingerencja rozbija taflę. Wymiary, otwory i wycięcia trzeba więc ustalić przed zamówieniem.

Czym jest szkło laminowane?

Szkło laminowane to co najmniej dwie tafle połączone na stałe przezroczystą folią, najczęściej PVB. Producent układa warstwy szkła i folii, a potem łączy je pod wpływem ciepła i ciśnienia. Tak powstaje jedna szyba, która zachowuje się inaczej niż pojedyncza tafla.

Najważniejsza cecha tego materiału ujawnia się po uderzeniu. Szkło pęka w charakterystyczną siatkę, ale odłamki zostają przyklejone do folii. Szyba nie wypada z ramy i nadal oddziela pomieszczenie od zagrożenia.

Folia daje też dodatkowe korzyści. Dobrze dobrane szkło laminowane ogranicza przenikanie promieniowania UV, więc meble i podłogi wolniej blakną. Szyby z grubszą folią albo kilkoma warstwami lepiej tłumią hałas i utrudniają włamanie.

Szkło hartowane a laminowane – najważniejsze różnice

Główna różnica dotyczy tego, co dzieje się po stłuczeniu. Hartowane rozpada się na bezpieczne kawałki, a laminowane pęka, ale trzyma się w jednym kawałku. Pozostałe różnice wynikają z budowy obu materiałów:

• Wytrzymałość – hartowane lepiej znosi uderzenia punktowe i szok termiczny, laminowane z pojedynczych tafli float jest pod tym względem słabsze.
• Zachowanie po pęknięciu – hartowane zostawia pusty otwór, laminowane nadal zamyka przestrzeń.
• Obróbka – hartowane wymaga wymiarów ustalonych przed produkcją, laminowane z tafli niehartowanych można przycinać.
• Akustyka i UV – laminowane lepiej tłumi dźwięk i blokuje promieniowanie UV.
• Ochrona przed włamaniem – laminowane spowalnia przebicie szyby, hartowane po rozbiciu odsłania otwór.

Obie technologie można też połączyć. Laminat z dwóch tafli hartowanych łączy wysoką wytrzymałość z ochroną przed wypadnięciem odłamków. Takie rozwiązanie stosuje się tam, gdzie szyba przenosi obciążenia i chroni przed upadkiem.

Gdzie stosować szkło hartowane?

Szkło hartowane sprawdza się wszędzie tam, gdzie szyba jest narażona na uderzenia, wysoką temperaturę albo częste użytkowanie. Typowe zastosowania w domu to:

• kabiny prysznicowe i parawany nawannowe,
• drzwi szklane wewnętrzne i całoszklane ścianki działowe,
• panele kuchenne za płytą grzewczą,
• blaty stołów, półki i fronty mebli,
• szyby kominkowe i drzwiczki piekarników, gdzie liczy się odporność na temperaturę.

W tych miejscach szyba jest blisko ludzi i często dotykana. Po stłuczeniu hartowane szkło nie tworzy ostrych klinów, dlatego dobrze nadaje się do łazienki i kuchni. Pamiętaj tylko, że po rozbiciu tafla znika w całości i trzeba ją wymienić.

Gdzie stosować szkło laminowane?

Szkło laminowane wybierasz wtedy, gdy szyba po pęknięciu nie może wypaść ani otworzyć przejścia. Chodzi przede wszystkim o miejsca, w których grozi upadek z wysokości albo spadające odłamki. Do takich zastosowań należą:

• balustrady na balkonach, tarasach, antresolach i schodach,
• zadaszenia, daszki nad wejściem i świetliki dachowe,
• okna i witryny narażone na włamanie,
• przeszklenia w budynkach przy ruchliwych ulicach, gdzie liczy się cisza,
• podłogi i schody szklane.

Planujesz przeszklenie dachu albo balkonu? Wtedy laminat jest rozwiązaniem, które chroni ludzi pod spodem przed odłamkami. Nawet po uderzeniu gradu albo spadającej gałęzi pęknięta tafla zostaje w ramie do czasu wymiany.

W balustradach szkło pełni rolę zabezpieczenia przed upadkiem, więc musi zachować ciągłość także po pęknięciu. Dlatego balustrady szklane wykonuje się najczęściej z laminatu złożonego z tafli hartowanych. Grubość szkła i liczbę warstw dobiera się do wysokości, sposobu mocowania i obciążenia balustrady.

Jak wybrać rodzaj szkła do swojego projektu?

Zacznij od pytania, co się stanie, gdy szyba pęknie. Jeśli upadek tafli albo otwór w przegrodzie stworzy zagrożenie, wybierz laminat. Jeśli liczy się przede wszystkim odporność na uderzenia i temperaturę, wystarczy szkło hartowane.

Przed zamówieniem sprawdź kilka rzeczy:

1. Miejsce montażu – na wysokości, nad głowami ludzi czy na poziomie podłogi.
2. Obciążenia – nacisk ludzi, wiatr, śnieg, ciężar elementów zamocowanych do szyby.
3. Warunki pracy – wilgoć, wysoka temperatura, bezpośrednie nasłonecznienie.
4. Obróbkę – otwory pod zawiasy, wycięcia pod gniazdka, szlifowanie krawędzi.
5. Oczekiwania dodatkowe – wyciszenie, ochrona przed włamaniem, filtr UV.

Przy elementach konstrukcyjnych, takich jak balustrady, zadaszenia czy podłogi, dobór szkła warto powierzyć projektantowi albo producentowi. Szkło hartowane a laminowane to nie zawsze wybór jednej opcji. W wielu projektach najlepiej działa połączenie obu technologii w jednej szybie.

Jak rozpoznać szkło bezpieczne?

Szkło bezpieczne rozpoznasz po oznaczeniu producenta i po dokumentach dołączonych do zamówienia. Tafle hartowane mają zwykle trwały znak w rogu, który wskazuje normę PN-EN 12150. Szkło laminowane bezpieczne odpowiada normie PN-EN ISO 12543.

Gdy znaku nie widać, poproś wykonawcę o deklarację właściwości użytkowych. Dokument potwierdza rodzaj szkła, jego grubość i klasę odporności na uderzenie. Dzięki temu masz pewność, że w balustradzie albo kabinie pracuje dokładnie ta szyba, która znalazła się w zamówieniu.